Prostat Kanseri Nedir?
Prostat kanseri, prostat bezindeki hücrelerin kontrolsüz çoğalması sonucu gelişen kötü huylu bir hastalıktır. Erkeklerde en sık görülen kanser türlerinden biridir ve genellikle yavaş seyirli olabilir.
Prostat kanseri her hastada aynı şekilde ilerlemez. Bazı hastalarda uzun yıllar sessiz seyredebilirken, bazı hastalarda daha agresif bir klinik tablo gösterebilir. Bu nedenle hastalığın risk düzeyi ve evresi, tedavi planlamasında belirleyici rol oynar.
Prostat Kanseri Neden Oluşur?
Prostat kanserinin kesin nedeni tam olarak bilinmemektedir. Ancak yaşın ilerlemesi en önemli risk faktörüdür. Bunun dışında genetik yatkınlık ve aile öyküsü hastalığın gelişiminde önemli rol oynar.
Ailesinde prostat kanseri öyküsü bulunan erkeklerde prostat kanseri riski daha yüksektir. Bu nedenle aile öyküsü olan erkeklerde kontrollerin daha erken yaşta başlanması önerilir.
Genel olarak ailesinde prostat kanseri öyküsü bulunan erkeklerde 45 yaşından itibaren, aile öyküsü olmayan erkeklerde ise 50 yaşından itibaren düzenli prostat kontrollerinin yapılması uygun kabul edilir.
Prostat Kanseri Belirtileri Nelerdir?
Erken evre prostat kanseri çoğu zaman belirgin bir şikâyete yol açmaz. Bu nedenle hastalık sıklıkla kontroller sırasında saptanır.
İleri evrelerde idrar yaparken zorlanma, sık idrara çıkma, idrarda kanama, kemik ağrıları ve genel halsizlik gibi belirtiler ortaya çıkabilir.
Prostat Kanseri Tanısı Nasıl Konur?
Prostat kanseri tanısı; hasta öyküsü, fizik muayene ve çeşitli tetkiklerin birlikte değerlendirilmesiyle konur.
Tanı sürecinde:
- PSA (Prostat Spesifik Antijen) testi
- Parmakla prostat muayenesi
- Görüntüleme yöntemleri (gereken durumlarda)
- Prostat biyopsisi
kullanılabilir. Kesin tanı, biyopsi ile alınan dokunun patolojik incelemesi sonucunda konur.
Prostat Kanseri Nasıl Sınıflandırılır?
Prostat kanseri, hastalığın evresine ve biyopsi bulgularına göre farklı risk gruplarında değerlendirilir.
Bazı hastalarda düşük riskli ve yavaş seyirli tümörler saptanırken, bazı hastalarda daha agresif ve yakın takip gerektiren formlar görülebilir.
Prostat Kanseri Tedavisi Nasıl Planlanır?
Prostat kanseri tedavisi, hastalığın risk grubuna, evresine, hastanın yaşına ve genel sağlık durumuna göre planlanır.
- Düşük riskli hastalarda aktif izlem bir seçenek olabilir.
- Bazı hastalarda cerrahi tedavi veya radyoterapi gündeme gelebilir.
- İleri evre hastalarda hormon tedavileri ve ek sistemik tedaviler tedavi planının bir parçası olabilir.
Hangi tedavi yönteminin uygun olacağı, ayrıntılı değerlendirme sonrası belirlenir.
Gereken hastalarda tedavi seçenekleri arasında cerrahi tedavi ve radyoterapi yer alır. Cerrahi yaklaşım, açık, laparoskopik veya robot yardımlı laparoskopik yöntemlerle uygulanabilir. Seçilmiş ve uygun olgularda ise lokal tedavi yöntemleri (HIFU, kriyoterapi, irreversibl elektroporasyon – NanoKnife IRE) belirli klinik koşullar altında değerlendirilebilir. Tedavi yöntemi, multidisipliner değerlendirme sonrası bireysel olarak planlanır.
Prostat Kanseri Tedavi Edilmezse Ne Olur?
Prostat kanserinin seyri, tümörün biyolojik özelliklerine bağlıdır. Bazı tümörler yavaş ilerlerken, tedavi gerektiren agresif formlar da görülebilir.
Bu nedenle tedavi kararı, hastalığın özellikleri dikkate alınarak verilmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Prostat kanseri her zaman hızlı ilerler mi?
Hayır. Pek çok prostat kanseri yavaş seyirlidir.
Prostat kanseri erken yakalanabilir mi?
Evet. Düzenli kontroller sayesinde erken evrede saptanabilir.
Prostat kanseri tamamen iyileşir mi?
Erken evrede saptanan ve uygun şekilde tedavi edilen hastalarda yüz güldürücü sonuçlar elde edilebilir.
Prostat kanseri ameliyat gerektirir mi?
Her hastada cerrahi gerekmez. Tedavi kararı bireysel değerlendirme sonrası verilir.
Prostat kanseri hangi yaşlarda görülür?
Genellikle ileri yaşlarda daha sık görülür; ancak daha genç yaşlarda da saptanabilir.
Sonuç
Prostat kanseri, erken tanı ve doğru risk sınıflaması ile etkin şekilde yönetilebilen bir hastalıktır. Kişiye özel planlanmış tedavi ve düzenli takip, hastalığın kontrolünde temel unsurlardır.
Bilgilendirme Notu
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tanı ve tedavi planı, hastanın bireysel değerlendirilmesi sonrası belirlenmelidir